Nieuws

Hoe praat je met je kinderen over het nieuws?

Nieuws dat afkomstig is van de televisie, de radio of het internet kan een positieve bijdrage leveren aan het onderwijs van het kind. Maar als de beelden gewelddadig zijn of de verhalen zijn verontrustend, kunnen er problemen ontstaan.

Denk eens aan de vele oorlogen en natuurrampen op de wereld. Of zoek het wat dichter bij huis en denk aan de afschuwelijke aanslagen in Parijs. Op een bepaalde leeftijd kan een kind zich zorgen gaan maken dat dit zichzelf of iemand om wie ze geven kan overkomen. Ook kunnen ze bang worden voor bepaalde alledaagse dingen, een onweerbui bijvoorbeeld, terwijl ze hier nog nooit bang voor zijn geweest. Door beelden en verhalen over gevechten, aanvallen, natuurrampen, kindermisbruik, etc. kunnen kinderen de wereld gaan ervaren als verwarrend en bedreigend.

Hoe ga je om met deze verontrustende verhalen en beelden? Met je kind praten over wat hij/zij hoort of ziet kan helpen om de bedreigende informatie om te zetten in reële denkbeelden.

Hoe kinderen het nieuws opnemen
In tegenstelling tot films en programma`s op televisie is het nieuws echt. Afhankelijk van hun leeftijd of hun ontwikkelingsniveau zijn ze in staat om een verschil te maken tussen fictie en werkelijkheid. Tegen de tijd dat kinderen 7 à 8 jaar oud zijn, ervaren zij dat wat zij op televisie zien echt is. Het is voor hen lastig om de beelden niet op zichzelf te betrekken. Als een kind op het nieuws een bom ziet afgaan in een bus, vraagt hij zich af: Kan dat ook bij mij gebeuren als ik de volgende keer in de bus zit? Waarop de kans bestaat dat het kind niet meer in de bus durft te stappen.

De televisie heeft het effect om de hele wereld bij ons in de huiskamer te brengen. Door kinderen naar het nieuws te laten kijken krijgen kinderen het idee dat de wereld gemeen is en krijgen ze een beeld over de wereld en samenleving dat niet klopt. Op het nieuws zie je namelijk alleen de heftige dingen terwijl ook genoeg mooie aspecten in de wereld zijn.

Praten over het nieuws
Om het kind te kalmeren na het zien van schokkende beelden is het belangrijk om erover te praten. Hou in de gaten dat de waarheid verteld moet worden, maar niet meer dan je kind aan kan. De kunst is om je kind een veilig gevoel te geven en toch eerlijk te zijn. Het heeft geen nut om meer details te vertellen dan noodzakelijk. Geef je kind het gevoel dat ze altijd kunnen praten over wat ze gezien hebben en wat indruk heeft gemaakt. Moedig ze aan om hun angsten te delen.

Tips voor ouders

  • Houd een oogje in het zeil als je kinderen televisie kijken of het internet gebruiken. Op deze manier heb je in de gaten welk nieuws ze te horen krijgen en welke beelden ze te zien krijgen. Je kunt hierop meteen inspelen en irreële angsten bespreken.
  • Niet al het nieuws hoeft ondersteund te worden door beelden. Beelden blijven vaak beter in het geheugen hangen dan bijvoorbeeld een artikel uit de krant of een nieuwsuitzending op de radio. Door te kiezen voor de minder visuele manier, krijgt je kind toch mee van wat er in de wereld gebeurt, zonder de schokkende beelden te hoeven zien.
  • Praat met je kind over wat hij/zij gezien heeft. Stel vragen om het nieuws reëel te maken. Denk eens aan Wat vind je van wat je net gezien hebt? Hoe denk je dat zo iets kan gebeuren? Deze vragen helpen je om een gesprek op gang te brengen.
  • Zet de gebeurtenissen in de goede context. Laat zien dat sommige gebeurtenissen buiten ons vermogen liggen om ze te voorkomen (natuurrampen) en leg uit hoe de ene gebeurtenis kan leiden tot een volgende (oorlog). Op die manier gaan ze anders naar het nieuws kijken. Ze kunnen een link leggen tussen gebeurtenissen uit het verleden en gebeurtenissen in het heden.
  • Bepaal welke nieuwsverspreider het beste bij je kind past. Houd rekening met de leeftijd van je kind maar ook met de emotionele en intellectuele leeftijd.
  • Bespreek met je kind wat je kunt doen om te helpen, bijvoorbeeld een goed doel steunen.